Verkoopt of verhuurt u een horecapand, of neemt u binnenkort een restaurant of café over? Dan heeft u waarschijnlijk een geldig energielabel nodig. Rond horeca bestaat veel verwarring: sommige ondernemers denken dat een label niet nodig is, anderen denken juist dat de bekende label C-plicht voor kantoren ook op hun zaak van toepassing is. Allebei klopt niet. In dit artikel leest u wat er in 2026 echt geldt voor een restaurant of café: wanneer het label verplicht is, welke regels juist niet spelen, en wat wel en niet meetelt bij de berekening.

Is een energielabel verplicht voor een restaurant of café?

Een horecapand valt onder de utiliteitsbouw, net als kantoren, winkels en bedrijfshallen. Voor vrijwel elk utiliteitsgebouw geldt een labelplicht op het zogeheten transactiemoment. Dat moment is er bij verkoop, bij verhuur en bij oplevering van nieuwbouw. Verkoopt u een restaurant of café of gaat u het verhuren, dan moet u als eigenaar een geldig energielabel kunnen tonen en een kopie overhandigen aan de koper of huurder. Ook bij het verlengen of vernieuwen van een huurcontract kan de plicht spelen. Het label wordt sinds 2021 berekend met de methode NTA 8800 en geregistreerd in de landelijke database EP-Online. Een label is maximaal tien jaar geldig. Meer over de opname en de aanvraag leest u op onze pagina over energielabels voor bedrijven.

Het toezicht op deze transactieplicht ligt bij de Inspectie Leefomgeving en Transport, de ILT. Ontbreekt bij een verkoop of verhuur een geldig label, dan kan de inspectie een boete opleggen. De exacte hoogte hangt af van de situatie en kan in de loop van de tijd wijzigen, dus ga bij twijfel uit van de actuele bedragen bij de ILT. Belangrijker nog: een opname kost tijd, en een koper of huurder die snel wil tekenen, zit niet te wachten op vertraging omdat het label nog moet worden gemaakt.

Waarom de label C-plicht niet voor horeca geldt

Dit is het grootste misverstand rond horecapanden. Sinds 1 januari 2023 moet een kantoor van minimaal 100 vierkante meter ten minste energielabel C hebben om als kantoor in gebruik te mogen zijn. Die minimumeis, de label C-plicht, geldt uitsluitend voor de kantoorfunctie. Een restaurant of café valt daar niet onder. Voor een horecapand bestaat dus geen wettelijke ondergrens waaraan het label moet voldoen: u mag een café met label G verkopen of verhuren, zolang er maar een geldig label aanwezig is.

Let wel op bij een gemengd pand. Heeft uw pand naast de horecaruimte ook een zelfstandig kantoorgedeelte, bijvoorbeeld een apart administratie- of hoofdkantoor, dan kan voor dat kantoordeel de C-plicht wel gelden, mits het groter is dan 100 vierkante meter en meer dan de helft van het gebouw beslaat. In de praktijk blijven vrijwel alle zelfstandige restaurants en cafés buiten de C-plicht. Meer achtergrond over die kantooreis vindt u in ons artikel over de energielabel C-verplichting voor kantoren.

Wat telt wel en niet mee in het label van een horecapand?

Bij horeca is dit een belangrijk en vaak onderschat punt. Het energielabel kijkt naar het gebouwgebonden energiegebruik: de verwarming, de koeling, de ventilatie, het warme tapwater en de verlichting van het gebouw. Het label kijkt niet naar het gebruikersgebonden verbruik, oftewel de energie die hoort bij hoe u het pand gebruikt. Juist in een keuken zit veel van dat gebruikersgebonden verbruik: de kookapparatuur, de ovens, de friteuses, de vaatwassers en de koelcellen voor voedsel tellen niet mee in de labelberekening. Datzelfde geldt voor terrasverwarming buiten, die staat immers los van het gebouw.

Dat heeft twee gevolgen. Ten eerste kan een horecapand met een fors energieverbruik toch een redelijk label hebben, omdat een groot deel van dat verbruik buiten de berekening valt. Ten tweede betekent een beter label niet automatisch dat uw energierekening flink daalt, want een groot deel van uw kosten zit in apparatuur die het label niet raakt. Het label en uw werkelijke verbruik zijn dus twee verschillende dingen. Wilt u echt op kosten besparen, kijk dan naar het geheel en niet alleen naar de labelletter.

De energiebesparingsplicht: wat wel voor horeca kan gelden

Waar de label C-plicht horeca overslaat, is er een andere verplichting die juist wel kan spelen: de energiebesparingsplicht. Bedrijven die per jaar meer dan 50.000 kilowattuur elektriciteit of 25.000 kubieke meter aardgas of een equivalent daarvan verbruiken, moeten alle energiebesparende maatregelen nemen die zich binnen vijf jaar terugverdienen. Daarbij hoort ook een informatieplicht: periodiek rapporteren welke maatregelen zijn genomen. Een restaurant met een zware keuken, veel koeling en lange openingstijden komt sneller boven die grens uit dan menig ondernemer denkt. Deze plicht staat los van het energielabel, maar heeft hetzelfde doel: minder verbruik. Wat u precies moet regelen en wanneer, leest u in ons artikel over de energiebesparingsplicht en informatieplicht in 2026.

Waar zit de energiewinst in een horecapand?

Sommige factoren wegen bij horeca extra zwaar. De belangrijkste zijn:

  • Ventilatie en afzuiging. Een keuken en een gevulde gastruimte vragen om krachtige ventilatie. Warmteterugwinning op de ventilatielucht bespaart hier veel en verbetert het gebouwgebonden deel van het label.
  • Verwarming en koeling. Grote glaspuien, vaak openstaande deuren en veel bezoekers maken de klimaatinstallatie zwaar belast. Een efficiente installatie loont dubbel.
  • Verlichting. Horeca brandt vaak lang en sfeervol. De overstap naar led en slimme sturing levert direct resultaat op.
  • Isolatie van gevel, dak en vloer. Veel oudere panden in binnensteden zijn matig geisoleerd.
  • Warm tapwater. In horeca gaat veel warm water om, dus een zuinige opwekking telt aan.
  • Eventuele opwekking, zoals zonnepanelen op het dak, die het label gunstig beinvloedt.

Omdat ventilatie, klimaat en verlichting bij horeca zo bepalend zijn, is hier vaak snelle winst te boeken. Een gerichte aanpak verlaagt het verbruik en de energierekening, verbetert het label en vergroot de waarde en verhuurbaarheid van het pand.

Horecapand kopen, verkopen of verhuren: let hierop

Gaat u een restaurant of café kopen, controleer dan of er een geldig label aanwezig is en of het nog klopt met de huidige staat van het pand. Is de zaak na de labelopname flink verbouwd, dan kan het label verouderd zijn. Verkoopt of verhuurt u zelf, regel het label dan ruim voor de transactie, zodat het tekenen niet vertraagt. En denk als ondernemer verder dan alleen de verplichting: hoge energiekosten drukken elke maand op uw marge, terwijl huurders en kopers steeds vaker letten op de energieprestatie van een pand.

Wat komt eraan voor horecapanden?

Hier past een eerlijke kanttekening: de regelgeving voor utiliteitsbouw is in beweging en op onderdelen nog niet definitief. De herziene Europese richtlijn EPBD IV zet in op strengere minimumeisen voor de slechtst presterende utiliteitsgebouwen en op termijn op gebouwen zonder CO2-uitstoot. Hoe die eisen precies in Nederlandse regels worden vertaald en welke tijdlijnen gaan gelden, is op dit moment nog niet uitgewerkt. Houd er dus rekening mee dat details en jaartallen nog kunnen veranderen. De richting is intussen duidelijk: de eisen worden strenger, niet soepeler, en dat raakt op termijn ook horeca. Wat de nieuwe richtlijn nu al betekent, leest u in ons artikel over de herziene EPBD (EPBD IV).

Label of verduurzamingsadvies nodig voor uw zaak?

Ontbreekt het label, is het verlopen of vertrouwt u een oud label niet meer? Dan is een nieuwe opname door een gecertificeerd energieadviseur de verstandigste keuze. De adviseur brengt de oppervlakte, de isolatie, de installaties en de verlichting in kaart, berekent het label volgens NTA 8800 en registreert het in EP-Online. Wilt u meteen weten welke maatregelen zinvol zijn en wat ze opleveren, bijvoorbeeld om verbruik en energierekening omlaag te brengen, dan geeft een verduurzamingsadvies voor bedrijven u een concreet stappenplan met kosten en opbrengsten.

Hulp nodig bij het energielabel van uw horecapand?

Wilt u zeker weten dat uw restaurant of café op tijd een geldig label heeft voor de verkoop of verhuur, en wilt u weten of er verder nog verplichtingen spelen? Encert verzorgt de opname, de berekening volgens NTA 8800 en de registratie in EP-Online, en denkt met u mee over verduurzaming. Neem vrijblijvend contact met ons op, dan helpen wij u snel en zeker verder.

Meer over dit onderwerp

Een energielabel, meetrapport of berekening nodig? Encert werkt vanuit Den Dolder in ruim 150 plaatsen. Bekijk ons werkgebied of bel 030 410 1070.

Inhoud gecontroleerd en actueel in 2026.