Een tandartspraktijk of huisartsenpraktijk is een pand waar mensen langere tijd verblijven, waar het comfortabel warm moet zijn en waar vaak veel apparatuur staat. Dat roept de vraag op of er een energielabel verplicht is en welke regels er in 2026 verder spelen. Voor een zorgpraktijk ligt dat net iets anders dan voor een gewoon kantoor. Hieronder leest u wanneer de labelplicht geldt, of de label C-plicht voor kantoren op u van toepassing is en waarom juist de energiebesparingsplicht bij dit soort panden vaak zwaarder telt dan u denkt.
Heeft een tandartspraktijk of huisartsenpraktijk een energielabel nodig?
Voor de meeste gebouwen is een geldig energielabel verplicht op drie momenten: bij verkoop, bij een nieuwe verhuur en bij de oplevering van nieuwbouw. Die plicht komt voort uit de Europese richtlijn voor de energieprestatie van gebouwen, de EPBD, die in Nederland is vertaald naar nationale regels. Een energielabel laat in een klasse van A tot en met G zien hoe energiezuinig een gebouw is en is maximaal tien jaar geldig. Een tandartspraktijk of huisartsenpraktijk is een verwarmde ruimte waar patienten en personeel verblijven, dus valt uw praktijk in de regel gewoon onder deze labelplicht. Verkoopt u het pand of sluit u een nieuw huurcontract, dan heeft u een geldig energielabel nodig. Een zorgpraktijk lijkt daarin op een dierenartsenpraktijk: ook daarvoor gelden dezelfde momenten, zoals we uitleggen in ons artikel over het energielabel voor een dierenkliniek of dierenartsenpraktijk.
Praktijk in een woning, verzamelgebouw of eigen pand
Hoe de labelplicht precies uitpakt, hangt af van de manier waarop uw praktijk is gehuisvest. Zit de praktijk in een zelfstandig bedrijfspand, dan geldt het label voor dat gebouw als geheel. Zit uw praktijk in een deel van een groter gebouw, bijvoorbeeld een verdieping in een bedrijfsverzamelgebouw of een unit in een gezondheidscentrum, dan kan er een label nodig zijn voor het zelfstandig te gebruiken deel dat u verkoopt of verhuurt. Is de praktijk aan huis gevestigd, in een pand met zowel een woonfunctie als een praktijkruimte, dan wordt gekeken naar het feitelijke gebruik van de verschillende delen. Laat in die gemengde situaties eerst vaststellen welk deel welke functie heeft, zodat u weet waarvoor precies een label nodig is.
Geldt de label C-plicht voor kantoren ook voor uw praktijk?
Voor kantoren geldt sinds 1 januari 2023 dat ze minimaal energielabel C moeten hebben, en die eis is in 2026 nog steeds van kracht. Belangrijk is dat deze plicht is gekoppeld aan de kantoorfunctie, en niet aan de zorgfunctie. Een tandartspraktijk of huisartsenpraktijk heeft doorgaans een gezondheidszorgfunctie als hoofdfunctie. Volgens de Rijksoverheid geldt: als een kantoorruimte een nevenfunctie is binnen een gebouw met een andere hoofdfunctie, zoals de zorg, dan is het gebouw geen kantoorgebouw en geldt de label C-plicht niet. De administratie of de balie bij uw praktijk telt dus meestal niet als een zelfstandig kantoor. Daarnaast kent de plicht grenzen: zij geldt in beginsel niet als de kantoorfunctie kleiner is dan de helft van de gebruiksoppervlakte of als het gezamenlijke kantoordeel kleiner is dan 100 vierkante meter. Bij een zorgpraktijk is een zelfstandig kantoordeel van die omvang zeldzaam, waardoor de plicht vaak niet aan de orde is. Zeker is dat echter niet in alle gevallen, dus laat het toetsen en raadpleeg zo nodig onze uitleg over de energielabel C-verplichting voor kantoren.
De energiebesparingsplicht bij veel apparatuur
Waar de label C-plicht meestal niet speelt, kan de energiebesparingsplicht juist wel van belang zijn. Deze plicht houdt in dat u alle energiebesparende maatregelen moet nemen die zich binnen vijf jaar terugverdienen. Zij geldt zodra een locatie meer dan 50.000 kilowattuur elektriciteit of meer dan 25.000 kubieke meter gas per jaar verbruikt. Een tandartspraktijk of huisartsenpraktijk kan dat verbruik sneller bereiken dan een gewoon kantoor van dezelfde omvang. Denk aan sterilisatoren, compressoren, roentgen- en beeldapparatuur, koeling voor medicijnen en vaccins, en ruime openingstijden. Verbruikt uw praktijk boven de grens, dan hoort bij de plicht vaak ook een informatieplicht, waarbij u het bevoegd gezag, meestal de gemeente, laat weten welke maatregelen u heeft uitgevoerd. De genoemde grenzen en termijnen kunnen wijzigen, dus ga uit van de actuele stand bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO).
Hoe wordt het energielabel voor een praktijk bepaald?
Als uw praktijk labelplichtig is, wordt het label berekend met de NTA 8800, de landelijke rekenmethode voor alle gebouwen. Een gecertificeerd adviseur, werkend onder de kwaliteitsregeling BRL 9500, voert een opname uit ter plaatse en kijkt naar de isolatie, de beglazing, de verwarming, de koeling, de ventilatie en de verlichting. Bewijsstukken zoals bouwtekeningen, isolatiewaarden en specificaties van de installaties helpen om het label accuraat en zo gunstig mogelijk vast te stellen. Hoe meer onderbouwing beschikbaar is, hoe minder de adviseur hoeft terug te vallen op ongunstige standaardaannames. Welke gegevens u het beste kunt aanleveren, leest u in ons overzicht van de detailopname voor het energielabel. Het definitieve label wordt geregistreerd in de landelijke database EP-Online en is daar openbaar terug te vinden.
Verduurzamen van een tandarts- of huisartsenpraktijk
Of er nu een labelplicht geldt of niet, verduurzamen loont bij een zorgpraktijk vaak snel, juist door de lange openingstijden en het hoge verbruik. Ledverlichting met daglicht- en aanwezigheidssturing verdient zich doorgaans snel terug in wachtruimtes, behandelkamers en gangen. Een efficiente verwarming en koeling, goede isolatie en een gebalanceerde ventilatie met warmteterugwinning verbeteren het binnenklimaat voor patienten en personeel en drukken tegelijk het energiegebruik. Heeft het pand een geschikt dak, dan kunnen zonnepanelen een groot deel van het eigen verbruik afdekken. Welke maatregelen voor uw praktijk het meeste effect hebben, hangt af van het gebouw, de installaties en het gebruik. Een verduurzamingsadvies brengt dit voor uw situatie in kaart, met een logische volgorde en de te verwachten besparing.
Zo weet u waar u aan toe bent
Begin met de vraag of u uw praktijkpand gaat verkopen of verhuren, want dan is een geldig energielabel nodig. Bepaal daarna of uw pand een zelfstandige eenheid is of onderdeel van een groter gebouw. Ga vervolgens na of de label C-plicht speelt, wat bij een zorgpraktijk meestal niet zo is, en of uw verbruik boven de grens van de energiebesparingsplicht uitkomt. Zo voorkomt u dat u onnodig kosten maakt, maar ook dat u een verplichting over het hoofd ziet.
Wij nemen tandartspraktijken, huisartsenpraktijken, gezondheidscentra en andere bedrijfspanden in heel Nederland op, toetsen welke verplichtingen gelden en stellen waar nodig een erkend energielabel op, geregistreerd bij EP-Online. Neem vrijblijvend contact met ons op voor een prijsopgave of om uw situatie te bespreken.
Laatst gecontroleerd: september 2026. De genoemde eisen, uitzonderingen, oppervlaktegrenzen en verbruiksdrempels kunnen wijzigen. Controleer de actuele verplichtingen voor uw praktijkpand bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO).
Inhoud gecontroleerd en actueel in 2026.

