Als u met een verbouwing of nieuwbouw bezig bent, kwam u vroeger vanzelf het Bouwbesluit 2012 tegen. Dat besluit vormde jarenlang de landelijke regels voor bouwen, verbouwen en het gebruik van gebouwen. Sinds de Omgevingswet op 1 januari 2024 in werking trad, bestaat het Bouwbesluit 2012 niet meer. De bouwtechnische regels staan nu in het Besluit bouwwerken leefomgeving, kortweg het Bbl. In dit artikel leggen we uit wat er is veranderd, wat vooral hetzelfde bleef en wat dit betekent voor uw plannen.

Van Bouwbesluit 2012 naar Besluit bouwwerken leefomgeving

De Omgevingswet bundelt tientallen wetten en besluiten over de fysieke leefomgeving in een samenhangend stelsel. Onder die wet vallen vier belangrijke algemene maatregelen van bestuur: het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl), het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl), het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en het Omgevingsbesluit. Voor wie bouwt, is het Bbl de opvolger van het Bouwbesluit 2012. Daarin staan de eisen voor veiligheid, gezondheid, bruikbaarheid, energiezuinigheid en milieu waaraan een bouwwerk moet voldoen.

Belangrijk om te weten: de overgang was voor een groot deel beleidsneutraal opgezet. Dat betekent dat de meeste inhoudelijke eisen, denk aan minimale isolatiewaarden, brandveiligheid en ventilatie, grotendeels ongewijzigd zijn overgezet. Wat vooral veranderde, is de structuur, de terminologie en de nummering van de artikelen. Een eis die u kende uit een bepaald artikel van het Bouwbesluit staat nu op een andere plek in het Bbl.

De knip: bouwtechniek en ruimtelijke inpassing gescheiden

De grootste procedurele verandering is de zogeheten knip in de bouwvergunning. Vroeger toetste de gemeente een bouwaanvraag in een keer op zowel de bouwtechniek als de ruimtelijke inpassing. Onder de Omgevingswet zijn dat twee losse onderdelen geworden.

Het eerste deel is de technische bouwactiviteit. Die gaat over de vraag of het bouwwerk voldoet aan de eisen uit het Bbl. Het tweede deel is de omgevingsplanactiviteit voor bouwen. Die gaat over de vraag of het bouwwerk past binnen het omgevingsplan van de gemeente, bijvoorbeeld qua hoogte, functie en locatie. Voor een project kan het zijn dat u voor het ene deel een vergunning of melding nodig heeft en voor het andere deel niet. Het is dus mogelijk dat u ruimtelijk gezien vergunningvrij mag bouwen, maar bouwtechnisch toch een melding of vergunning moet indienen, of andersom. Welke route voor uw plan geldt, hangt af van het type bouwwerk en van de lokale regels in het omgevingsplan.

De Wet kwaliteitsborging loopt mee

Tegelijk met de Omgevingswet trad ook de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) in werking. Die wet verandert wie controleert of een bouwwerk aan de technische eisen voldoet. Voor de eenvoudigste categorie bouwwerken, gevolgklasse 1, toetst niet langer de gemeente de bouwtechniek vooraf, maar houdt een onafhankelijke kwaliteitsborger toezicht tijdens de bouw. Denk bij gevolgklasse 1 onder meer aan grondgebonden woningen en kleinere bedrijfsgebouwen.

De Wkb wordt stapsgewijs ingevoerd en start met gevolgklasse 1. Voor complexere gebouwen blijft het huidige toezicht voorlopig bestaan. Omdat de invoering gefaseerd verloopt en per situatie kan verschillen, is het verstandig om vooraf te checken welke regels op uw specifieke project van toepassing zijn.

Wat betekent dit voor uw bouwbesluitberekeningen?

Voor de berekeningen die u bij een bouwplan nodig heeft, verandert er inhoudelijk weinig. De eisen voor daglicht, ventilatie, energieprestatie en milieuprestatie zijn overgenomen in het Bbl. U heeft dus nog steeds dezelfde soort berekeningen nodig om aan te tonen dat uw plan voldoet, alleen verwijzen die nu naar artikelen uit het Bbl in plaats van uit het Bouwbesluit 2012. In de praktijk merkt u dat vooral aan de verwijzingen op tekeningen en in rapporten.

Wilt u zeker weten dat uw aanvraag klopt? Wij stellen uw bouwbesluitberekeningen op volgens de actuele eisen van het Bbl, of het nu gaat om een aanbouw, een verbouwing of nieuwbouw. Zo voorkomt u dat uw plan vertraging oploopt doordat een berekening ontbreekt of niet meer aansluit op de huidige regels.

En uw energielabel en verduurzaming?

Ook de energie-eisen zijn onderdeel geworden van het Bbl. De BENG-eisen voor nieuwbouw en de bepalingsmethode voor het energielabel staan nu in dit besluit. Voor de aanvraag van een energielabel voor uw woning verandert de werkwijze niet: een gecertificeerd adviseur neemt de woning op en berekent het label volgens de geldende methodiek. De juridische basis is alleen verschoven van het Bouwbesluit naar het Bbl.

Denkt u na over verbeteringen aan uw woning, dan is dit een goed moment om bouw en verduurzaming samen te bekijken. Met gericht verduurzamingsadvies weet u welke maatregelen het meeste effect hebben en hoe u meteen aan de energie-eisen uit het Bbl voldoet.

Kort samengevat

Het Bouwbesluit 2012 is per 1 januari 2024 opgegaan in het Besluit bouwwerken leefomgeving. De inhoudelijke eisen bleven grotendeels gelijk, maar de structuur, de terminologie en de vergunningprocedure zijn veranderd. De knip splitst de bouwtechnische toets van de ruimtelijke toets, en de Wet kwaliteitsborging verlegt het toezicht voor eenvoudige bouwwerken naar een onafhankelijke kwaliteitsborger. Omdat de precieze regels per gemeente en per project kunnen verschillen, loont het om vooraf te laten checken wat op uw situatie van toepassing is.

Twijfelt u welke berekeningen of vergunningen uw plan nodig heeft onder de nieuwe regels? Neem gerust contact met ons op. Wij denken vrijblijvend met u mee en zorgen dat uw aanvraag aansluit op het Bbl.

Meer over dit onderwerp

Een energielabel, meetrapport of berekening nodig? Encert werkt vanuit Den Dolder in ruim 150 plaatsen. Bekijk ons werkgebied of bel 030 410 1070.